شخصی مثلاً 100 میلیون سرمایهای در گردش خمس داده داشته است، ولی در سال بعد سرمایهاش کاهشیافته و مثلاً 80 میلیون شده و باز در سال جاری 110 میلیون درآمد داشته است، حال چقدر از درآمدش جز سرمایهای مخمسش میشود؟ 80 میلیون یا 100 میلیون؟
چندى پيش سمينارى در قم در مورد پول، اقتصاد و اسلام برگزار گرديد. بحث در مورد پول كاغذى و پول با ارزش (طلا و نقره و...) بود كه پول كاغذى به عنوان ارزش قدرت خريد مردم تلقّى شد و اظهار نمودند كه دولت نمى تواند با كاهش ارزش پول موجب كاهش سرمايه مردم گردد و بعضى نتيجه هاى مختلفى گرفتند از جمله اين كه:
الف) سودى كه بانكها به پس اندازها مى دهد، چون موجب جبران كمى از كاهش ارزش پول است، كه به وسيله دولت ايجاد مى شود، ربا نيست.
ب) به اين سود كه بانك مى دهد، چون موجب جبران كمى از كاهش ارزش پول نزد مردم مى گردد، خمس تعلّق نمى گيرد.
نظر حضرتعالى در دو مورد فوق چيست؟
فردی یک حلقه چاه عمیق در زمین اهدایى توسّط یک نفر از اهالى، صرفاً بهقصد تأمین آبلولهکشی روستا، با بودجه و سرمایهگذاری على السویه خانوارهاى موجود آن روستا و با پروانه جهاد سازندگى، حفر نموده. ولى مصالح و مخارج آن را (از قبیل منبع هوایى، لولههای آب و برق و دینامى که آب بهوسیله آن خارج میشود) همه و همه را جهاد سازندگى داده است
1. حال سؤال ین که مالک آب کیست؟ و کمکهای دولتى تملیک است، یا اباحه؟
2. آیا کمکهای دولتى مخصوص خانوارهاى زمان حفر است، یا شامل افراد و نسلهای آینده هم میشود؟
3. کسانى که از اولاد و بستگان حافران چاه در زمان حفر چاه نبوده و قهراً در پرداخت هزینههای چاه هم شرکت نکرده و بعدها صاحبمنزل شدهاند، (به فرض که کمکهای دولتى شامل اینها هم باشد)، آیا میتوانند به منزلشان لولهکشی نمایند؟ چنانچه پرداخت وجهى لازم باشد، آیا سهم هر نفر در زمان حفر معیار است، یا قیمت روز؟
4. اگر آب چاه تغییر یابد و دیگر قابل شرب نباشد و اهالى با توافق همدیگر بخواهند آب را در امور کشاورزى مصرف نمایند، آیا احکامى که در سؤالات سهگانه بالا آمد شامل این صورت هم میشود؟
اگر كسى،مال دیگری را تخريب، يا تصرّف غير قانونى، يا غصب نمايد نظر حضرتعالى در مورد منافع
كارى كه به خاطر ترميم مال تخريب شده، يا تصرّف غير قانونى، يا غصب از بين رفته، و مالك از آن منتفع
نشده چيست؟
لطفاً بفرمایید ازنظر شرعی یک روز از چه زمانی شروع و در چه زمانی به پایان میرسد؟ یک روز عرفی از ساعت ۲۴ شروع و در ساعت ۲۴ روز بعد پایان میپذیرد، آیا برای شرع هم همین میزان است یا میزان دیگری بر آن مترتب است؟
در مسئله 1450 توضیح المسائل فرمودهاید: «مرد و زن پیر که روزه گرفتن براى آنها مشکل است میتوانند روزه را ترک کنند» لطفاً معیار و میزان پیرى را معیّن بفرمائید؟
برخى از مردم روشهای دیگرى، غیر از آنچه در توضیح المسائل آمده، براى انتخاب مرجع تقلید در نظر میگیرند. نظیر:
الف از مرجعی تقلید میکنیم که شاگرد مرجع قبلى ما باشد.
ب مرجعى را انتخاب مینماییم که فتاواى آسانتری داشته باشد.
ج مرجعى که بیشتر اقوام و آشنایان از او تقلید میکنند را برمیگزینیم.
د مقلّد مرجعى میشویم که پدر و مادر، یا معلّم ما معرفی نماید.
آیا انتخاب مرجع تقلید با روشهای فوق صحیح است؟
آیا مجازات حبس ابد (محروم کردن فرد از ادامه زندگی در اجتماع) در جرائم مواد مخدر برای افرادی (اکثر زندانیان سنی بین 20 تا 33 سال دارند) بدون هیچگونه سابقه کیفری شرعی است؟
طبق قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر و الحاق موادی به آن مصوب مجمع تشخیص مصلحت نظام هر کس مبادرت به کشت خشخاش یا کوکا کند و یا برای تولید موادمخدر به کشت شاهدانه بپردازد علاوه بر امحای کشت، برحسب میزان کشت مجازات خواهد شد:
۱ ـ بار اول، ده تا صد میلیون ریال جریمه نقدی.
۲ ـ بار دوم، پنجاه تا پانصد میلیون ریال جریمه نقدی و سی تا هفتاد ضربه شلاق.
۳ ـ بار سوم، صد میلیون تا یک میلیارد ریال جریمه نقدی و یک تا هفتاد ضربه شلاق و دوتا پنج سال حبس.
۴ ـ بار چهارم، اعدام.
طبق این قانون حتی اگر شخصی برای خود به کشت خشخاش کند طبق این قانون اعدام می شود برای بار چهارم از آنجا که از تعریف افساد فی الارض برداشت می شود این شخص که برای خود کشت خشخاش می کند شامل مفاد افساد فی الارض نمی شود آیا اعدام چنان شخصی مبنای شرعی دارد ؟
پدربزرگم حدود 50 سال پیش اعلام کرد که از درآمد حاصله یکی از زمین های زراعتی اش 80 تومان صرف حسینیه روستایش شود، آیا این ملک وقف محسوب میشود یا خیر؟ اگر کشت نشود چه وضعیتی پیدا میکند؟
مادرم قبل از پدرم فوت نموده. حال پس از فوت پدر مطالبه مهریه مادر نموده ام. با توجه به شاخص تورم، آیا تاریخ محاسبه مهریه، تاریخ فوت پدرم، یا مادرم و یا روز مطالبه، توسط من می باشد؟