ضمان در تجویز دارو با توجه به پیشرفت علم

با توجه به كشفيّات جديد علوم پزشكى اين كه هر سال و هر ماه، و حتّى هر روزه، كشفيّات و يا تحقيقات جديدى در مورد جنبه‏هاى مختلف علوم پزشكى اعلام مى‏شود كه طبق روشهاى تشخيصى يا درمانى جديد، داروهاى متفاوت و جديد يا موادّ غذايى مؤثّر جديد براى انواع بيماريها پيشنهاد مى‏شود. و برعكس، برخى روشها يا داروها يا مواد قبلى، كاملًا غير مؤثّر، مضرّ و بى‏ فايده معرّفى مى‏شود آيا پزشك در قبال عوارض يا هزينه‏هاى بيهوده ناشى از روشهايى كه در گذشته مطرح بوده، امّا كسى نمى‏دانسته كه آنها مضر يا بى ‏فايده‏اند، ولى امروزه آنها را بى‏ فايده يا مضر شناخته‏اند مسئول است؟

ضمان بابت سهل انگاری طبیب در عمل

چنانچه سهل‏انگارى طبيب در عمل جرّاحى موجب وارد شدن آسيب به بيمار گردد یا نياز به عمل جرّاحى و درمان بعدى شود آيا طبيب ضامن بوده و بايد هزينه آن را بپردازد یا پرداخت ديه کفایت می کند؟

ضمان در قبال دادن دارویی که به اشتباه تجویز شده

چنانچه طبيب حاذق اشتباهاً داروى عوضى براى بيمارى تجويز كند و پرستار هم همان دارو را به بيمار بدهد، و آسيبى متوجه بيمار گردد، خسارت وارده بر عهده كيست؟

ضمان در آزمايش دارو های مختلف برای رسیدن به درمان در بیمار

در برخى بيماري ها بر اساس روش معمول كه اجراى آن طبق علوم روز ضرورى است، يك يا چند دارو به كار برده مى‏شود در صورت عدم تأثير، از داروهاى ديگر استفاده مى‏شود. با توجّه به اينكه اين داروها از يك طرف در تمام افراد مؤثر نيست. يعنى ممكن است نسبت به شخصى درمانهاى اوّليّه، و نسبت شخص ديگرى درمانهاى آخر مؤثّر باشد. و از سوى ديگر، هر يك از داروها داراى عواض خاصى هستند، آيا پزشك معالج- كه در حقيقت داروهاى مختلف را به ترتيب در مورد بيمار آزمايش مى‏كند- در قبال هزينه اضافه يا عوارض داروها مسئول است؟

ضمان پزشک در صورت وارد شدن خسارت در ضمن درمان

با توجه به این که معالجات دندان پزشكى ممكن است با شكست يا كوتاهى عمر دندان همراه شود، اگر دندان پزشك سعى كافى و دقّت لازم را نموده باشد، ولى در حين معالجه ضررهايى به دندان و دهان برسد، آیا دندان پزشک ضامن است؟

ضمان طبیب در کشیدن دندان بیمار به اسرار خودش

غالباً و به ويژه در درمانگاه‏هاى دولتى، به بيماران توصيه مى‏شود كه فلان دندان قابل معالجه است، و لذا اصرار بر نكشيدن آن مى‏نمايند؛ آيا كشيدن دندان در اين حالت براى پزشك ضمانت دارد؟ اگر به خاطر وضع اقتصادى يا عدم بينش فرهنگى انجام شود، چه حكمى دارد؟

ضمان تجویز دارو توسط افراد غیر متخصص

برخى از افراد عادى که در مسائل پزشکى تخصّصى ندارند در این امر دخالت نموده، و قرص، آمپول یا دارویى را براى بیمار توصیه مى نمایند در صورتى که این امر منجر به مرگ یا آسیب جسمى بیمار شود، آیا آنها ضامن هستند؟

ضمان در صورت ارائه گزارش نادرست

آيا ارائه گزارش و اطّلاعات و آمار نادرست موجب ضمان مىگردد؟

ضمان پزشک در صورت فراهم نکردن شرایط کافی برای جراحی

اگر غرور پزشک، یا اطمینان وى به موفّقیت در کارش، باعث فراهم نکردن وسائل و شرایط کافى براى انجام عمل جرّاحى گردد و این موضوع به مرگ یا ضرر و زیان بیمار منجر شود، آیا پزشک ضامن است؟

ضمان طبیب ماهر که بدون اذن عمل جراحی کرده

طبیب حاذق و ماهرى بدون اذن از بیمار یا ولی بیمار و بدون سهل انگارى اقدام به عمل جرّاحى نموده، و یا به علت این که بیمار در حال اغما بوده، و دسترسى به ولی بیمار نداشته، و تأخیر هم جان بیمار را به خطر مى انداخته است بدون اذن اقدام به عمل کرده و در ضمن عمل، آسیبى به بیمار وارد گردیده است، حال سوال این است که آیا طبیب ضامن می باشد؟

ضمان طبیب بابت ترک معالجه بیمار فقیر

پزشکى به علّت فقر مالى بیمار اورژانسى، که قادر بر پراخت هزینه هاى مربوطه نبوده، از معالجه و جرّاحى وى اجتناب نموده، و در نتیجه بیمار فوت کرده است. یا عمل جرّاحى را به روزهاى دیگر موکول نموده، که به اندازه آن روز نمى تواند مفید باشد، آیا پزشک ضامن است؟

ضمان بابت ایجاد آسیب های جانبی هنگام معالجه

هرگاه پزشک یا دستیار وى، به هنگام معالجه بیمار، لطمه یا ضربه اى بر عضو دیگر او وارد کند، مثلاً جهت احیاى قلب، دنده هاى بیمار در حال ماساژ بشکند. یا جهت تحریک به عکس العمل، به صورت بیمار سیلى بزند، و پرده گوشش پاره شود. آیا پزشک ضامن است؟

ضمان پزشک با اقدامات در غیر رشته تخصصی خود

آیا اقدامات پزشکى طبیب در غیر رشته تخصّصى خود، که آگاهى لازم را ندارد، و باعث تشدید بیمارى یا بروز عارضه اى جدید در بیمار مى شود، یا منجر به فوت وى مى گردد، موجب ضمان است؟

ضمان پزشک با تجویز داروهای مضر برای زنان باردار

اگر پزشک با توجّه به گستردگى موضوع نداند، یا فراموش کرده باشد که دارو یا روش تشخیصى وى براى خانم هاى باردار یا شیرده مضر است، مسئولیّت پزشک در صورت ایجاد عارضه در جنین یا مادر در چه حد است؟

ضمان بابت خسارات ناشی از به روز نبودن اطلاعات پزشک

در علم پزشکى برخى از روشهاى درمانى با گذشت زمان دچار تغییراتى شده، یا به کلّى ارزش خود را از دست مى دهد در صورتى که پزشک به علّت عدم مطالعه، از اطّلاعات جدید مطّلع نشود، آیا مسئول است؟

ضمان پزشک با تجویز آزمایش بابت بیماری محتمل

برخى از اوقات، پزشک تنها جهت احتیاط و مطمئن شدن در جهت تشخیص و یا ردِّ یک بیمارىِ احتمالى در هر بیمار مشکوکى ـ با هر علامت غیر اختصاصى ـ دستور آزمایشی مى دهد، تا بیمارى مخفى احتمالى را کشف کند، در صورت وجود یا عدم هرگونه بیمارى (که احتیاج به آزمایش دارد) آیا پزشک در ایجاد عوارض احتمالى و هزینه درمان مسئول است؟

ضمان طبیب ناشی از اطلاعات نادرست بیمار

آیا جواب منفى خانم بیمار در مورد پرسش پزشک از حاملگى وى، چه خود بداند باردار است و به هر علّتى نگوید، و چه نداند که باردار است، از پزشک معالج در قبال عوارض احتمالى رفع مسئولیّت مى کند؟

ضمان طبیب با تجویز داروی مضر به اصرار بیمار

اگر پزشک بنا به اصرار بیمار، دارویى تجویز نماید، یا سایر اقدامات درمانى مضرّ را انجام دهد، آیا در صورت ایجاد عارضه، طبیب در قبال آن ضامن می باشد؟

ضمان طبیب در قبال عدم بهبودی بیمار

اگر بیمارى به طبیبى مراجعه کند و طبیب براى او نسخه اى بنویسد ولی بعد از گذشت مدتی مریضی بیمار به هر علتی مداوا نگردد آیا طبیب در مقابل بیمار که از درمان نتیجه اى نگرفته، ضامن است؟

ضمان خسارات انجام کاری خلاف قانون برای محافظت از مزرعه

شخصى براى حفاظت از مزرعه‏اش در قبال حيوانات وحشى، دور تا دور آن را سيم خاردار مى‏كشد، و از برقكارى مى‏خواهد كه سيمى را از شبكه برق سراسرى به سيم خاردار مزبور وصل كند، كه با كليدى سيم مزبور متّصل به برق شود و در مزرعه‏اى پايين‏تر كشاورزى مشغول آبيارى بوده كه ناگهان متوجّه قطع جريان آب مى‏شود. او براى پيدا كردن علّت قطع آب به طرف سرچشمه به راه مى‏افتد، و چون مى‏بايست از مزرعه شخص اوّل بگذرد، پايش به سيم خاردار برخورد مى‏كند، و در اثر برق گرفتگى مى‏ميرد. صاحب مزرعه در دادگاه اعلام مى‏دارد كه من به صاحبان مزارع اطراف، و از جمله كشاورز مزبور، هشدار داده بودم كه شب هنگام سيم خاردار دور مزرعه برق‏دار است. از طرف ديگر شبكه برق منطقه‏اى اعلان مى‏كند كه برق برق‏كشى مزرعه خلاف قانون، و بدون اجازه ما بوده است. لطفاً بفرماييد چه كسى ضامن خون كشاورز متوفّى است؟

ضمان خسارات در تخلف از قوانین راهنمایی رانندگی

اتومبيلی در مسیر خود در حال حرکت است، موتور سوارى نيز از روبه ‏رو و در جهت مخالف در حال حركت است، موتور سوار بدون در نظر گرفتن فاصله اتومبيل، براى اين كه عرض جاده را پشت سر گذارد سريعاً جلو اتومبيل مى‏ پيچد، راننده غافلگير شده و با مهارت خاصّى اتومبيل را از مسير موتور سوار منحرف و جان موتور سوار را از مرگ حتمى نجات مى‏ دهد، ولى اتومبيل از كنترل وى خارج و به بيرون از جاده پرت و واژگون مى‏ گردد كه در نتيجه راننده در اثر ضربه مغزى به حال اغما مى ‏افتد، با توجّه به اين كه عامل اصلى حادثه، موتور سوار فرارى بوده است، آيا بايد راننده موتور از عهده مخارج تعمير و غرامت اتومبيل و خسارت هاى ديگر برآيد؟

ضمان آور بودن کاهش یا افزایش فاحش ارزش پول

آيا كاهش یا افزايش فاحش یا غیر فاحش ارزش پول ضمان‏ دارد؟

حکم ضمان در حیوان موطوئه

فردی چندین سال قبل با حیوان فرد دیگر، عمل نامشروع انجام داده است و صاحب حیوان آن را فروخته و قیمت آن را گرفته و مصرف کرده و معلوم نیست حیوان کجاست، مرده است یا زنده، اکنون با گذشت زمان، متوجّه شده و در مقام توبه بر آمده و سؤال آیا قیمت آن حیوان را به صاحب یا ورثه آن ضامن است یا خیر؟ در صورت ضمان، مأکول الّلحم بودن مرسومى حیوان مثل گوسفند و بز و غیره یا ماکول الّلحم مرسومى نبودن آن مثل اسب و الاغ و غیره در حکم فرق مى کند یا خیر؟

ضمان معرّف در قبال پرداخت نشدن اقساط

اگر فرد الف فرد ب را جهت ضمانت به شخص ج معرّفی نماید و شخص ج به اعتبار فرد " الف " بدهی شخص " ب " را ضمانت نماید و بعد بدهکار بدهی خود را پرداخت نکند آیا شخص معرف ضامن است؟

ضمان در صورت اسراف در مصرف آب به جهت وسواس

اگر کسی در مصرف آب زیاده روى کند، و هر چه تلاش کند نتواند جلوى این کار زشت را بگیرد به همین جهت همواره با شوهرم مشاجره داشته باشد و همسر بگوید : «گذشته از این که کار حرامى انجام مى‌دهى و ضامن هستى، من که شوهر تو هستم راضى به عمل تو نیستم».آیا کار آن فرد حرام و موجب ضمان است؟

ضمان در تنبیه بدنی در مدارس

معلّمین مدارس گاهى از اوقات مجبور مى شوند، جهت نظم کلاس و یادگیرى بیشتر بچّه ها، آنها را تنبیه کنند، البتّه لازم به ذکر است که با حفظ مراتب تنبیه، یعنى تذکّر، نگاه تند، تهدید به دادن نمره کم و امثال ذلک مى باشد و در نهایت مجبور به زدن آنها مى شوند که این زدن ممکن است در دست یا بدن آنها سرخى و کبودى ایجاد کند، سؤال این است که آیا حرمت یا ضمانتى در کار است؟

ضمان در نابود کردن فیلم ها و وسائل فساد

آیا مى توان این نوارهاى ویدیویى و وسایلى مثل آنتن ماهواره و مانند آن که منشاء فساد می باشد را به دلیل این که فرهنگ اسلامى ما را از بین مى برد، نابود کرد و در صورت نابودی کسی که نابود می کند ضامن می باشد؟

ضمان غرق شدن در دریاچه شخصی دیگران

مؤسّسه اى اقدام به ایجاد دریاچه اى براى پرورش ماهى نموده، و به علّت عدم موفقیّت در این کار، دریاچه را بدون حفاظ و ایجاد حصار و نصب تابلوى شنا ممنوع رها کرده است. چند تن از جوانان براى شنا به آن دریاچه رفته، که یکى از آنها غرق مى گردد. آیا مؤسّسه مذکور ضامن پرداخت دیه آن جوان مى باشد؟

ضمان فوت بر اثر استرس ناشی از مشاجره

اگر یکى از طرفین در حین مشاجره به علّت استرس ناشى از مشاجره سکته قلبى نموده، و فوت نماید آیا در صورت تشخیص پزشکى قانونى، مى توان عامل آن را به دیه محکوم نمود؟آیا عامل مشاجره، که موجب عصبانیّت و سکته گردیده، مباشر در قتل است، یا این که به میزان تأثیر عمل (به استناد نظر پزشکى قانونى) باید دیه بدهد؟

ضمان در آتش سوزی منجر به قتل توسط کودک

کودکى جهت روشن نمودن آتش، کلّیّه وسایل از جمله کاغذ، کبریت، و بنزین را فراهم نموده، و بنزین را روى کاغذها ریخته، و مبادرت به کشیدن کبریت نموده، که در اثر وزش باد خاموش مى شود. آن کودک به دلیل در دست داشتن ظرف بنزین، از کودک دیگرى در خواست مى کند که کبریت را روشن کند و با زدن کبریت توسّط آن کودک دیگر و ایجاد اوّلین جرقّه، بنزین هاى از قبل ریخته شده که در هوا متصاعد بوده آتش گرفته، و به ظرف بنزین که در دست کودک اول بوده سرایت مى کند و او از ترس، ظرف مشتعل را به طرف کودک ثالثى که در نزدیکى آتش نشسته بوده پرتاب مى کند. بنزین به صورت وى ریخته، و باعث سوختگى و نهایتاً فوت وى مى شود حا چه کسی در این حادثه ضامن می باشد؟